مهدی نامور

مهدی نامور

آمریکایی ها ده ها سال است که به صورت هدفمند در رابطه با شناسائی تولید و ثبت نژادهای بوقلمون فعالیت میکنند و در این رابطه در جهان مقام اول را دارند. در کشور ما در حال حاضر تخم های نطفه دار و یا جوجه های نژاد گوشتی بوقلمون از خارج کشور، با نظارت سازمان دامپزشکی وارد میشوند.

افرادی که قصد پرورش بوقلمون و یا جوجه کشی بوقلمون را دارند بهتر است که با نژادهای مختلف بوقلمون آشنایی داشته باشند.

 نژاد لارج وایت

معروفترین نژاد سنگین وزن آمریکایی است به صورت خالص و بعضا به صورت آمیخته در کشورهای مختلف دنیا برای تولید گوشت پرورش داده میشود. این نژاد در نیمه ی اول قرن 19 میلادی در پی یک سلسله تحقیقات اصلاح نژادی بوجود آمد.

بوقلمون نژاد لارج وایت

نام این نژاد از جثه ی بزرگ و پرهای کاملا سفید آن تاثیر گرفته است. پرنده ی نر به طور متوسط 15 کیلوگرم و پرنده ی ماده در حالت بلوغ بیش از 8 کیلو وزن دارد. سویه ای از این نژاد با نام تجاری نیکلاس در ایران پرورش داده میشود.

نژاد برنز

نژاد برنز یکی از دیگر نژادهای مطرح است که در ایالات متحده ی آمریکا اصلاح نژاد شده است. معمولا این نژاد را برنز آمریکایی مینامند. رنگ اصلی قسمت میانی پرهای دم و پهلوها از رنگ قهوه ای تشکیل شده است.

بوقلمون برنز

بوقلمون برنز آمریکایی نر در بلوغ فیزیکی به 12 کیلو و پرنده ی ماده در این نژاد به 8 کیلوگرم میرسد. بعضی منابع وزن 17کیلو گرم را نیز برای برنز آمریکائی گزارش نموده اند.

برنز معمولی

یکی از نژادهای بوقلمون، بوقلمون برنز به نام برنز معمولی در اروپا پرورش داده میشود که سویه هایی به رنگ قهوه ای یا مشکی با بازتاب قهوه ای دارد. وزن نر این نژاد در بلوغ فیزیکی 6 تا 7 کیلوگرم و ماده ی آن 3 تا 3/5 کیلوگرم وزن دارد. این نژاد در یک سیکل تولیدی بین 70 تا 100 تخم تولید میکند.

نژاد رویال پالم

رویال پالم نژادی است که در پی جهش از نژاد برنز آمریکایی بوجود آمده است. رنگ این نژاد سفید دودی است. شاهپرهای دم و پوشپرهای ناحیه ای پشت آن حاشیه های سیاه رنگ دارد. پرنده ی نر در این نژاد در بلوغ فیزیکی 11 کیلو و پرنده ی ماده به 7 کیلو گرم میرسد.

بوقلمون نژاد رویال پالم

نژادبلاک ردباربون

نژاد ردباربون در کنتاکی آمریکا اصلاح شده است. همانگونه که از نام آن پیداست، این نژاد به رنگ سرخ است. شاهپرهای اولیه در بالها و شاهپرهای دم سفید رنگ با هاله ای از رنگ سرخ است. در پرنده ی بالغ ساق پا صورتی رنگ ولی در پرنده ی جوان تیره تر است. پوست این نژاد سفید رنگ بوده و بازار پسند است.

بوقلمون نژاد ردباربون

وزن نر این نژاد 10 کیلوگرم و ماده ی آن 7 کیلوگرم است.

نژاد بلاک نورفولک

نژادی است انگلیسی و سیاه رنگ، رنگ منقار، پاها و چشم ها نیز سیاه است. ساق پا در این نژاد به نسبت کوتاه بوده و به همین دلیل هیبتی کوتاه دارد. پرنده ی نر در این نژاد در بلوغ، بطور میانگین 11 کیلو و پرنده ی ماده 7 کیلوگرم وزن دارد.

بوقلمون نژاد بلک نورفلوک

برچسب زدن

برای حفظ ماشین جوجه کشی باید آن را به خوبی تمیز و ضدعفونی کنید و آن را برای جوجه کشی های بعدی آماده کنید. اگر چه این کار کمی سخت به نظر میرسد اما در این مقاله راهکارهایی به شما ارایه میدهیم تا تمیز کردن دستگاه جوجه کشی برای شما آسان شود.

همیشه بعد از جوجه ریزی با یک دستگاه جوجه کشی کثیف مواجه هستیم که انواع مختلفی از مواد بدبو و ناخوش آیند مانند (پرز جوجه ها پوسته ی تخم مرغ  مدفوع و حتی تخم های انفجاری) در آن یافت میشود.

 

گام اول:

بعد از اتمام جوجه کشی و انتقال جوجه ها دستگاه را از برق جدا کنید و اجازه دهید تا در دمای اتاق خنک شود. پس از خنک شدن میتوانید دستگاه را آماده ی شست و شو کنید برای شست و شو میتوانید از آب گرم و مواد شوینده استفاده کنید. اجزایی که قابل جدا شدن هستند( سبد هچر شانه ها و ظرف آب) را میتواننید درون آب گرم قرار دهید تا خوب خیس بخورند آنگاه به کمک اسکاج و مواد شوینده میتوانید آنها را تمیز کنید.

در هنگام شست و شو مراقب باشید تا هیچ کدام از قطعات الکترونیکی خیس نشوند. بهتر است اطراف آنها را شسته و در صورت قطعات الکترونیکی را با پنبه ای خشک تمیز نمود. متاسفانه برخی افراد پس از اتمام جوجه کشی شیلنگ آب را به دستگاه جوجه کشی میگیرند و آن را به طور کامل خیس میکنند این کار کاملا اشتباه است زیرا تمام قطعات الکترونیکی حساس به آب هستند و با این کار در معرض سوختن قرار میگیرند در ادامه برخی از این اجزای الکترونیکی را به شما عزیزان معرفی میکنیم.

سنسور دما و رطوبت:

متاسفانه برخی گمان میکنند که سنسور دما و رطوبت در برابر آب و آب خوردگی مقاوم هستند و به همین دلیل در هنگام شست و شوی دستگاه جوجه کشی سنسور را هم مانند سایر اجزای دستگاه میشویند و با این کار سنسور را میسوزانند. در نظر داشته باشید که در حین شستن و ضد عفونی از آب زدن به سنسور جدا خودداری کنید.

فن های تهویه و سیرکولاسیون:

یکی دیگر از مواردی که در هنگام تمیزکاری باید رعایت کنید این است که فن های دستگاه جوجه کشی آب نخورند. البته برخی از این فن ها ضد آب هستند اما معمولا آب خوردگی باعث خرابی و کاهش بازدهی فن ها میشود.

برد دستگاه:

برد مغز دستگاه جوجه کشی محسوب میشود و درون آن از قطعات الکترونیکی بی شماری تشکیل شده است. و برد دستگاه جوجه کشی به هیچ عنوان نباید در معرض آب خوردگی قرار گیرد.

منبع تغذیه:

بدیهی است که منبع تغذیه برق مورد نیاز دستگاه را در حین جوجه کشی فراهم میکند و هرگونه آب خوردگی میتواند باعث سوختن منبع تغذیه و حتی اتفاقات خطرناکی از جمله  آتشسوزی و برق گرفتگی پرسنل شود.

 

 گام دوم :

بعد از آنکه دستگاه را به خوبی و با احتیاط شستید اکنون نوبت به خشک کردن آن رسیده است. در فصول گرم سال بهتر است تا دستگاه جوجه کشی را برای چند ساعت در معرض تابش مستقیم نور آفتاب قرار دهیم زیرا این کار باعث از بین رفتن باکتری ها نیز میشود. اگر این کار برایتان مقدور نیست میتوانید از یک پارچه یا حوله ی خشک و تمیز استفاده کنید و مطمعن شوید که تمام قطعات به خوبی خشک شده باشند.

گام سوم:

در آخر وقت این رسیده است که مهمترین مرحله از فرآیند تمیزکاری دستگاه جوجه کشی را بررسی کنیم که در اغلب اوقات نادیده گرفته شده است.

برخی گمان میکنند که تمیز کردن دستگاه جوجه کشی با مواد شوینده کافی است اما شستن و ضد عفونی کردن دستگاه دو مرحله ی جدا و متفاوت هستند و هر دو به یک اندازه مهم هستند.

شستن دستگاه جوجه کشی با مواد شوینده به از بین رفتن هرگونه آلودگی یا تجمع کمک میکند اما باعث از بین رفتن و جلوگیری از تجمع باکتریها هاگ قارچ یا ویروسهایی که میتوانند جوجه کشی های بعدی را آلوده کنند نمیشود. آلودگی دستگاه میتواند روی نطفه ها تاثیر منفی بگذارد و این موضوع را میتوانید بعد از چند دوره ی جوجه کشی مشاهده کنید همچنین میتواند باعث شود جوجه های بیمار متولد شوند. برای پاکسازی دستگاه جوجه کشی از شر ویروسها و باکتریها باید دستگاه را ضدعفونی کنیم برای اینجام این کار چندین روش وجود دارد که ادامه بیان میکنیم.

در نظر داشته باشید پس از آنکه عملیات شست و شو و ضدعفونی دستگاه جوجه کشی به اتمام رسید درب دستگاه را باز بگذارید تا رطوبت درون دستگاه تخلیه شود. 

برگرفته شده از گروه صنعتی فاخته
 
برچسب زدن

تاریخچه ی جوجه کشی به چهارده میلیون سال پیش برمیگردد که پرندگان بر روی کره ی زمین زندگی میکردند. آنها در طبیعت بر روی تخم های خود میخوابیدند و تخم ها را به جوجه تبدیل میکردند. انسان ها در 2500 سال قبل از میلاد مسیح اجداد مرغ های امروزی را در هندوستان اهلی کردند این مرغ ها به تدریج در تمام دنیا پراکنده شدند و به مصر، بین انهرین و چین انتقال یافتند.


 

جوجه کشی مصنوعی از کجا شروع شد؟

جوجه کشی مصنوعی از آنجایی شروع شد که انسان ها مرغ را اهلی کردند، بنابراین به فکر توسعه و تولید فرو رفتند و روش های متنوعی را برای جوجه کشی به کار بردند. هزار سال قبل از میلاد، نخستین جوجه کشی مصنوعی به طور همزمان در مصر و چین اتفاق افتاد.

در مصر ساختمان دستگاه ها ساده ولی ابتکاری بود. تخم مرغ ها در کوره هایی در دو طرف راهروی مرکزی بر روی کف یک استوانه ی آجری خوابانده میشدند و یک حرارت دائمی، نیم تا یک متر بالاتر قرار داشت، شما عزیزان در تصویر زیر نمای یک ساختمان جوجه کشی در مصر باستان را مشاهده میکنید.

تاریخچه ی جوجه کشی در مصر باستان

 

 

جالب است بدانید امروزه هنوز هم مصریان باستان این روش جوجه کشی را زنده نگه داشته اند.

 

 

جوجه کشی در مصر

 

 اولین سازندگان دستگاه جوجه کشی در تاریخ مصریان بوده اند و ظرفیت این جوجه کشی ها گاه تا 90000 تخم مرغ میرسد. نزدیکی به خط استوا و وجود رطوبت مناسب کمک کرد تا موفقیت مصریان در جوجه کشی مضاعف شود. کوره های تعبیه شده در روستاهای اطراف نیل هنوز هم وسیله ی امرار معاش مردم میباشد.

 روش های جدید جوجه کشی

در سال 1749 میلادی رموار با ساخت اولین جعبه ی مکانیکی جوجه کشی جدید را ابداع کرد. او از حرارت حاصل از تخمیر کود است برای جوجه کشی استفاده کرد. سپس بخار گرم به عنوان منبع حرارتی در ماشین جوجه کشی مورد استفاده قرار گرفت.

اولین ماشین جوجه کشی تجاری موفق دستگاهی بود که با استفاده از آب گرم کار میکرد و در سال 1881 به بازار عرضه شد. در دهه ی 1920 میلادی استفاده از دستگاههای جوجه کشی رونق بیشتری گرفت و دو سال بعد یعنی در سال 1922 اولین دستگاه جوجه کشی خودکار الکتریکی در آمریکا ساخته شد و به طور گسترده مورد استفاده قرار گرفت.

 ورود مرغ اهلی به ایران

هزار سال قبل از میلاد، همزمان با مهاجرت قوم آریایی مرغ اهلی وارد ایران شد و تا سال 1331 شمسی پرورش طیور در ایران به صورت صنعتی نبود و معمولا در واحدهای کوچک اجرا میشد. به تدریج از خارج نژادهایی وارد  ایران شود و صنعت مرغداری رونق گرفت. نخستین کارخانه ی جوجه کشی در سال 1339 توسط شرکت نارمک وارد ایران شد.

برگرفته شده از گروه صنعتی فاخته

 

برچسب زدن

عروس هلندی یک پرنده زینتی است و خیلی از افراد علاقه ی زیادی به جوجه کشی از این پرنده ی دوست داشتنی دارند. سر و صدای کم این پرنده و همچنین سازگاری این پرنده با محیط پیرامون خود باعث شده که این پرنده یک پرنده ی خانگی محسوب شود.

آشنایی با عروس هلندی

این نوع طوطی ها معمولا در مناطق گرمسیر یافت میشوند و زیستگاه اصلی آنها استرالیا است. پرهای این پرنده معمولا به رنگ خاکستری و صورتی است و رنگ پرها در جنس نر و ماده با هم متفاوت است البته تنوع در نژادهای عروس هلندی بسیار زیاد است که در حوصله ی این بحث نمیگنجد.

تعیین جنسیت عروس عروس هلندی

عمل تعیین جنسیت بسیار مهم و قابل توجه است زیرا شاید شما قصد داشته باشید تا این پرنده را به صورت نر و ماده نگهداری کنید تا اقدام به جفت گیری نمایند اما متاسفانه تعیین جنسیت به صورت قطعی قبل از 6 ماهگی کار دشواری است. تنها راه قطعی تعیین جنسیت عروس هلندی تست DNA است که معمولا کسی چنین کاری نمیکند اما با توجه به برخی موضوعات میتوان جنسیت این پرنده را تا حد زیادی تعیین کرد.

تعیین جنسیت از روی ظاهر

در برخی از نژادهای عروس هلندی برخی خصوصیات ظاهری هستند که به ما در تعیین جنسیت عروس هلندی کمک میکنند.

رنگ سر، خط‌های دم و خط‌های شاه‌پرها در جنس نر و ماده با هم متفاوت می‌باشد. مشخصات دیگری هم وجود دارد که از نظر علمی ثابت نشده است مانند: معمولاً سر نرها بزرگ‌تر و مربعی شکل است و نسبت به ماده ها نترس تر و بازیگوش تر هستند.

تعیین جنسیت از روی آواز خواندن

یکی از راههای تعیین جنسیت عروس هلندی توجه به آواز خواندن این پرنده میباشد. صدای ماده ها معمولا به صورت سوت و جیغ میباشد اما آواز خواندن نرها به صورت ریتمیک میباشد.

  تعیین جنسیت عروس هلندی

 

 

وزن پرنده ی بالغ چیزی حدود ۸۵ تا ۱۱۳ گرم و قد آن نیز حدود ۳۰ سانتی متر میباشد. عمر تقریبی عروس هلندی چیزی حدود ۱۲ تا ۱۴ سال است و در برخی موارد به ۲۵ سال هم میرسرد.

توانایی سخن گفتن

یکی دیگر از وجه تمایزات این پرنده توانایی یادگیری و سخن گفتن میباشد. توانایی سخن گفتن در جنس نر این پرنده بیشتر و بهتر است زیرا حنجره ی کامل تری دارد. برای آموزش سخن گفتن بهتر است که از زمان جوجگی (حدوداً چهل و پنج روزگی) با آن تمرین شود. در صورت تکرار و تداوم صحیح کلمات، پرنده از حدود چهارماهگی شروع به صحبت به صورت ناواضح می‌کند و در اثر تمرین مداوم میتواند واضح‌تر کلمات را ادا کند. عروس هلندی‌ها بسیار اجتماعی هستند و از همنشینی با انسان‌ها بسیار لذت می‌برند.

 

نحوه ی جوجه کشی از عروس هلندی

شاید شما هم علاقه مند باشید تا به پرورش و همچنین جوجه کشی از این پرنده ی منحصر به فرد بپردازید ما در این مقاله شما را با تمام فوت و فن های جوجه کشی و همچنین پرورش عروس هلندی آشنا خواهیم کرد. در نظر داشته باشید که جوجه کشی از این پرنده را میتوان به دو روش طبیعی و مصنوعی انجام داد.

 

راهنمای جوجه کشی از عروس هلندی

 

 

جوجه کشی از عروس هلندی را معمولا به روش طبیعی انجام میدهند اما اگر توانایی تهیه ی تخم نطفه دار از این پرنده را دارید میتوانید به کمک دستگاه جوجه کشی و به روش مصنوعی از عروس هلندی جوجه کشی کنید. با توجه به اینکه تهیه ی تخم نطفه دار عروس هلندی به مقدار انبوه کار دشواری است و نگهداری آنها برای مدت زمان طولانی درصد هچ را کم میکند و همچنین با توجه به قیمت تخم آنها نسبت به سایر طیور بسیار گران تر است توصیه میکنیم که دستگاههایی با ظرفیت کم اما حرفه ای تهیه کنید. بعنوان مثال میتوانیم به دستگاه جوجه کشی M-42 فاخته اشاره کنیم زیرا یک دستگاه حرفه ای و هوشمند با ظرفیت کم میباشد و شما میتوانید با خیال راحت با این دستگاه جوجه کشی کنید.

جوجه کشی طبیعی

بهترین فصل جوجه کشی فصل بهار تا اوایل فصل تابستان است که زمان جفت گیری و جوجه کشی طبیعی عروس هلندی ها می باشد. اگر قصد دارید این پرنده را پرورش دهید باید قبل از فصل بهار یک جفت بالغ برای خود تهیه کنید. در این صورت پرنده های شما تا رسیدن به فصل جفت گیری به صاحب و محیط جدید خود عادت می کنند.

 

جوجه کشی مصنوعی

همانطور که گفته شد برای جوجه کشی مصنوعی شما نیاز به یک ماشین جوجه کشی دارید. دقت کنید که دستگاهی که تهیه میکنید حتما حرفه ای باشد دما و رطوبت به صورت دقیق تنظیم شده باشد مجهز به سیستم تهویه و همچنین سیرکولاسیون هوا باشد و … زیرا جوجه کشی از عروس هلندی به سادگی جوجه کشی از سایر طیور نیست.

این که دستگاهی که استفاده میکنید برای مرغ و کبک و بلدرچین هچ خوبی داده است اصلا دلیل خوبی برای با کیفیت بودن دستگاه نیست. به طور کلی برای جوجه کشی از پرندگان زینتی باید حساسیت بیشتری به خرج دهید تا راندمان خوبی دریافت کنید.

 

تغذیه عروس هلندی و جوجه ها

ممکن است بعضی از عروس هلندی ها از تخم مرغ و هویج  پخته و رنده شده لذت ببرند اما دقت کنید که حتما به خوبی پخته و رنده شوند.

جوجه عروس هلندی غذای مخصوص به خود را دارد اما میتوان از سرلاک هم بعنوان غذای این پرنده استفاده کرد و همچنین برای سلامتی بیشتر جوجه ها میتوان از گندم پخته شده جوانه گندم جوانه ماش و جوانه عدس نیز استفاده کرد.

جوجه هایی که سن آنها کمتر از یک هفته است نیاز به تغذیه شبانه دارند یعنی 1 الی دوبار بین ساعت 6 الی 12 صبح باید به آنها غذا بدهید. چینه  دان جوجه در طی ۲۴ ساعت باید پر باشد و هرگز نباید خالی شود (حتی یک بار در شبانه روز).  چینه دان جوجه ها باید هر۲۴ ساعت یک بار خالی شود وگرنه مواد غذایی در آن فاسد میشود و این باعث ایجاد عفونت های باکتریایی یا قارچی مانند بیماری (کاندیدیاز) میشود.

 

نگهداری از عروس هلندی

این پرندگان بسیار اجتماعی هستند و رابطه ی خوبی با انسان ها دارند. معمولا آنها را در قفس نگهداری میکنند. مکان نگهداری آنها باید آرامش بخش و ایمن باشد. توجه داشته باشید که سر و صدای ناگهانی و وجود حیواناتی مثل سگ و گربه آنها را میترساند. بنابراین دقت داشته باشید که آنها را از دید چنین حیواناتی مصون نگه دارید زیرا در غیر این صورت آنها ترسیده میشوند و این ترس میتواند آنها را از تخم بیندازد اشتهای آنها را کم کند پرنده را عصبی کند و مانع از کرچ شدن این پرنده گردد.

عروس هلندی ها علاقه ی زیادی به حمام و آب بازی دارند به این منظور میتوانید ظرف آبی را در نزدیکی آنها قرار دهید تا استحمام کنند.

علاقه عروس هلندی به استحمام

 

دمای مکان نگه داری عروس هلندی ها باید بین ۲۵ تا ۲۸ درجه باشد و همچنین رطوبت باید بین ۵۰ الی ۵۵ درصد باشد در این شرایط عمل جوجه کشی بهتر خواهد بود.

نگهداری از جوجه عروس هلندی

اگر میخواهید جوجه هایتان دستی شوند و با انسان ها بیشتر خو بگیرند باید آنها را چند هفته از والدینشان جدا کنید و خودتان مسئولیت نگهداری از آنها را در نظر بگیرید. البته این کار دردسرهای خاص خود را دارد و وقت زیادی را از شما میگیرد و افرادی که وقت زیادی ندارند ترجیح میدهند که این کار را به عهده ی والدین پرنده بگذارند و تنها برای یکی دو ساعت در روز برای سرگرم شدن آنها را از والدینشان جدا میکنند.

 منبع: برگرفته شده از گروه صنعتی فاخته

برچسب زدن

در معرفی مرغ مرندی می‌توان به جرات گفت مرغ مرندی یکی از برترین نژاد‌های تخم‌گذار ایران می‌باشد و اصالت آن به شهر مرند از استان آذربایجان شرقی برمی‌گردد. نژاد مرغ مرندی به خاطر ویژگی‌های منحصر به فردی که دارد نژادی چند منظوره به حساب می‌آید:

برچسب زدن

گونه‌های مرغ و خروس زینتی با ظاهری زیبا و فانتزی، فرم بدن و آرایش پر و بال خاص به عنوان پرنده تزئینی و اشرافی مورد استقبال دوستداران حیوانات خانگی و پرندگان زینتی، فاروم‌ها و مجموعه‌داران قرار گرفته‌اند.

امروزه نژادهای بسیار فراوان و گوناگونی از مرغ و خروس‌ها در دنیا موجود است که به جهت تولید گوشت و تخم‌مرغ مورد توجه، اصلاح نژاد، تکثیر و پرورش قرار گرفته‌اند، در این میان نژادهای مرغ و خروس زینتی از لحاظ اقتصادی و تولید گوشت و تخم‌مرغ، توجیه اقتصادی نداشته و صرفاً به عنوان پرنده زینتی مورد توجه می‌باشند.

گونه‌های مرغ و خروس زینتی با ظاهری زیبا و فانتزی، فرم بدن و آرایش پر و بال خاص به عنوان پرنده تزئینی و اشرافی مورد استقبال دوستداران حیوانات خانگی و پرندگان زینتی، فاروم‌ها و مجموعه‌داران قرار گرفته‌اند.

نژادهای زیادی در دسته مرغ و خروس‌های زینتی قرار می‌گیرند که اکثراً به عنوان نژادهای متفرقه مطرح هستند، در ادامه به معرفی محبوب‌ترین و شناخته‌شده‌ترین نژادهای مرغ و خروس زینتی در دنیا می‌پردازیم.

۱- مرغ وخروس نژاد سبرایت (Sebright Fowl)

مرغ وخروس نژاد سبرایت

مرغ و خروس نژاد سبرایت از دسته مرغ و خروس‌های جنگجو می‌باشد. این نژاد زینتی به نامهای مینیاتوری و سبراگت (جنگلی) نیز شهرت دارند. نژاد سبرایت دو واریته اصلی به نام سبرایت نقره‌ای و سبرایت طلایی دارد، البته به علت نسل کشی‌های انتخابی رنگ‌های دیگر هم در بازار موجود است.

این نژاد از مرغ و خروس‌ها بسیار زیبا و دوست داشتنی هستند و با جثه نسبتاً کوچکی که دارند، احتیاج به فضای کمتری نسبت به نژادهای دیگر مرغ و خروس دارند. ولی بسیار چابک، سریع و شلوغ می‌باشند، خروس‌های مینیاتوری نیز بسیار شجاع می‌باشند به طوری که به آنها لقب جنگجو را داده‌اند.

آنها همیشه با خروس‌های دیگر بر سر قلمرو و مرغ‌ها نزاع می‌کنند و همیشه پیروز نهایی خروس‌های مینیاتوری هستند. خروس مینیاتور اصل دارای خصوصیات ظاهری همچون تاج گوشتی یا همان گلسرخی (چهل تاج) می‌باشد که در جلو پهن و با شیب تندی به عقب باریک می‌شود وزن خروس آن ۸۰۰ گرم و مرغ آن در حدود ۶۰۰ گرم است.

تعداد تخمگذاری در سال۱۸۰ تخم مرغ می‌باشد.

۲- مرغ و خروس نژاد ابریشمی (Silkie Fowl)

مرغ و خروس نژاد ابریشمی

این نژاد مرغ زینتی که نوع اصیل آن کمتر از یک کیلوگرم وزن دارد، واجد پرهای مویی مانند به سان الیاف نرم و براق ابریشم می‌باشد. این مرغ و خروس‌ها بسیار آرام می‌باشند و نگهداری از آنها کار آسانی است.

نژاد ابریشمی به خاطر شکل و فرم پرها توانایی پرواز و پریدن زیاد ندارند، همچنین مرغ‌های آنها تخمگذاران خوب و مادران خوبی هستند. نوع اصیل آن واجد خصوصیاتی همچون کاکل و ریش انبوه و پای پردار است و در هر پا ۵ انگشت دارد. به طور کلی در بازار ۲ واریته اصلی به نام ابریشمی آمریکایی که دارای کاکل و گوشواره قرمز است و ابریشمی فرانسوی که دارای کاکل و گوشواره کبود است موجود می‌باشد که نوع ابریشمی فرانسوی از محبوبیت و مرغوبیت بیشتری برخوردار است.

وزن خروس‌ها ۱۱۰۰ و وزن مرغ‌ها ۹۰۰ گرم می‌باشد.

۳- مرغ و خروس نژاد لهستانی (Polish Fowl)

مرغ و خروس نژاد لهستانی

این نژاد مرغ و خروس بومی کشور لهستان می‌باشند. قدمت این نژاد به سال ۱۴۷۵میلادی در شمال هلند باز می‌گردد، قرنها است که کشور لهستان پیشگام در تکثیر، پرورش و صادرات این نژاد مرغ زینتی می‌باشند.

نژاد مرغ لهستانی از شناخته‌شده‌ترین و مرسوم‌ترین مرغ و خروس‌های زینتی به شمار می‌رود و از تنوع رنگی خوبی برخوردار هستند. این نژاد مرغ زینتی واجد کاکل انبوه وچتر مانند بر روی سر می‌باشند و پای آنها فاقد پر است.

وزن خروس‌های این گونه ۷/۲ کیلو گرم و وزن مرغ‌ها ۳/۲ کیلو گرم می‌باشد، تعداد تخمگذاری درسال۱۲۰تا۱۸۰عدد تخم‌مرغ می‌باشد.

۴- مرغ و خروس نژاد سلطان (sulmtalers FowI)

مرغ و خروس نژاد سلطان

نژاد سلطان از با ارزش‌ترین و کمیاب‌ترین گونه‌های مرغان زینتی محسوب می‌شود. پیدایش این نژاد ماکی به کشور ترکیه باز می‌گردد. در زمان گذشته بین سلاطین عثمانی بسیار نگهداری از این نژاد مرغ و خروس مرسوم بوده نام سلطان برای این نژاد مرغ نیز برگرفته از پادشاهان عثمانی است.

مرغ سلطان دارای جثه متوسط، وزن خروس‌ها ۳ کیلوگرم و مرغ‌ها ۲ کیلوگرم است. سینه پهن، ریش و تاج پرپشت و دارای ۵ انگشت در هرپا است. نوع اصیل آن به رنگ سفید یکدست است. بعدها نژاد سلطان را با نژاد لهستانی آمیزش دادند که حاصل آن مرغ و خروس‌های سلطان با تنوع رنگی بیشتر و کاکل انبوه‌تر و رنگهای کرم، قهوه‌ای، سیاه سفید و… شده است، که به آن مرغ و خروس هلندی نیز می‌گویند.

۵- مرغ و خروس نژاد کوچین (Cochin FowI)

مرغ و خروس نژاد کوچین

منشا پیدایش مرغ و خروس نژاد کوچین، شانگهای چین می‌باشد و به نامهای شانگهای و کوشین نیز شهرت دارد. پیدایش این نژاد به دوره پیروان (کونگ فوتسی و لئوتسی) که روح اجدادشان راعبادت کرده و به ابدی بودن آنان اعتقاد داشتند برمی‌گردد. درفرهنگ برهما کوچین‌ها به عنوان غذای مخصوص میهمانان و دوستان و حتی به عنوان هدیه به دوستان و مسافران هدیه می‌شد.

نژاد کوشین جثه سنگینی دارد، رشد سینه در این نژاد کم است و سینه کوتاه می‌باشد، در نواحی ساق پا واجد پرهای فراوانی می‌باشد. این نژاد مرغ و خروس زینتی در انگلستان، بلژیک و آلمان طرفداران زیادی دارد.

وزن واندازه: وزن خروس‌ها در حدود ۵ کیلوگرم و وزن مرغ‌ها در حدود ۸/۳ کیلوگرم می‌باشد. تعداد تخمگذاری در این نژاد کم می‌باشد.

۶- مرغ و خروس براهما (brahmas Fowl)

مرغ و خروس براهما

مرغ و خروس نژاد برهما به امپراطور نیز شهرت دارند. مشاهده اولین برهما‌ها به فرهنگ براهما هندوها باز می‌گردد، این نژاد مرغ و خروس به منطقه براهما پوترا هندوستان منسوب می‌باشد.

نژاد برهما برای اولین بار در سال ۱۸۴۰ میلادی به آمریکا و در سال ۱۸۵۳ میلادی به انگلستان راه یافت و در سال ۱۸۷۴ میلادی استاندارد نژاد آن به ثبت رسید. نژاد امپراطور دارای خصوصیات نژادی همچون جثه بزرگ و سنگین هیکل متناسب، موزون و تاج نخودی شکل است، وجود پر در ساق پا و پنجه پا مشهود است. این نژاد در سه جهش رنگی روشن، سیاه و نخودی موجود است.

تعداد تخمگذاری در یک سال ۱۲۰ تا ۱۸۰ عدد تخم‌مرغ می‌باشد، رنگ تخم‌ها به رنگ قهوه‌ای است.

وزن خروس برهما در حدود ۵ کیلوگرم و مرغ برهما در حدود ۴ کیلوگرم می‌باشد.

۷- مرغ و خروس نژاد فنیکس (phoenix Fowl)

مرغ و خروس نژاد فنیکس

نژاد مرغ فینیکس دارای قدمت طولانی است، از جذابیت‌های نژاد فینیکس به عنوان مرغ و خروس زینتی می‌توان به دم بلند و بسیار زیبای خروس‌های این نژاد اشاره کرد، دم در خروس‌های فینیکس در حدود ۳فونت و حتی خیلی بلندتر در حدود ۴ تا ۵ فوت و داسی شکل می‌باشد به طوری که از پشت به زمین می‌افتد.

نژاد فونیکس دارای جثه کوچک تا متوسط گوشواره قرمز، لاله گوش به رنگ سفید، پاهای به رنگ زرد می‌باشد. وزن مرغ آن حدود ۴پوند و خروس آن در حدود ۵پوند است. رنگ تخم‌مرغ آن به رنگ سفید و اندازه آن کوچک است، جوجه تازه متولد شده این نژاد به رنگ قهوه‌ای مایل به کرم و زرد همراه با راه راه‌های قهوه‌ای تیره در پشت و سر می‌باشد.

۸- مرغ و خروس نژاد ژاپانیز (Japanese Fowl)

مرغ و خروس نژاد ژاپانیز

پیدایش ناد ژاپانست به سال ۱۷۰۰میلادی و به جزیره ژاپن برمی‌گردد و نام خود را هم از آن گرفته است. مرغ و خروس ژاپانیز از لحاظ تیپ و ظاهری شبیه به نژاد مرغ مینیاتوری است.

این نژاد مرغ زینتی ژاپنی دارای جثه کوچک، وزن ۸۰۰ تا ۱۲۰۰ گرم، دم سنجابی بلند داسی که بالاتر از سینه آن به صورت افراشته قرار می‌گیرد. کاکل ساده و به صورت افراشته، سینه پهن و روبه جلو، پاهای کوتاه به طوری که زیر پرهای بدن پوشیده شده است.

مرغ و خروس ژاپونیز در انواع جهش‌های رنگی موجود است.

۹- مرغ و خروس نژاد مرندی (marandI Fowl)

مرغ و خروس نژاد مرندی

نژاد مرغ و خروس مرندی از لحاظ تولید گوشت و تخم‌مرغ نژادی دو منظوره محسوب می‌شود و از لحاظ ضریب تبدیل خوراک به گوشت جایگاه خوبی دارد. منشاء این نژاد منطقه مرند در استان آذربایجان کشور ایران می‌باشد.

نژاد مرغ و خروس مرندی دارای جثه متوسط می‌باشد. وزن خروس‌های مرندی بالغ در حدود ۵/۲ تا ۳ کیلوگرم و مرغ‌های مرندی بالغ در حدود ۲ تا ۲/۲ کیلوگرم می‌باشد. پوشش پرها به رنگ سیاه یکدست، منقار سیاه یا خاکستری، لاله گوش (گوشواره) به رنگ سفید، تاج ساده و به صورت افراشته و به رنگ قرمز است. ریش متوسط، ساق پا پوشیده از پر و جهت پرها به سمت جلو می‌باشد. پاها دارای چهار انگشت است.

همچنین نژاد مرغ و خروس مرندی به لحاظ شکل ظاهری زیبا و فرم پرها و وجود پر درنواهی پا و ریش زیبا به عنوان مرغ زینتی در بین مردم ایران به خصوص آذربایجان از محبوبیت زیادی برخوردار است.

برچسب زدن

درصورت تمایل به خرید تخم نطفه‌دار باید علاوه بر خرید تخم‌های نطفه‌دار، دستگاه استانداردی را نیز به منظور جوجه‌کشی از آنها خریداری کنید. همچنین برای نگهداری، ضدعفونی و نطفه‌سنجی تخم‌ها به شانه تخم‌مرغ، نطفه‌سنج، دستمال خشک و تمیز و مواد ضدعفونی‌کننده نیاز خواهید داشت.

شرایط و تجهیزات لازم برای پرورش جوجه‌ها

درصورت خرید جوجه‌های خروس لاری باید آنها را در یک شرایط ایده‌آل نگهداری کنید، وجود وسایل گرمایشی، سرمایشی و تهویه در محیط آنها ضروری خواهد بود. همچنین وجود تعداد مناسبی دانخوری و آبخوری برای تغذیه جوجه‌ها ضروری خواهد بود، برای جلوگیری از ورود حشرات و موجودات موذی حتماً دیوارها، کف و سقف محل پرورش را سیمان‌کاری نموده و به منظور جلوگیری از زخم شدن پای جوجه‌ها حتما کف اتاق را با خاک‌اره یا پوشال‌های نرم بپوشانید.

تعیین جنسیت جوجه لاری

تعیین جنسیت در مرغ و خروس‌های لاری بالغ از روی رنگ پرنده می‌تواند انجام بگیرد. رنگ مرغ لاری قرمز از خروس لاری قرمز کمرنگ‌تر و برعکس رنگ خروس لاری قهوه‌ای از مرغ لاری قهوه‌ای کمرنگ‌تر است. در جوجه‌های یک روزه لاری نیز جنسیت را می‌توان از روی رنگ و رشد پرها انجام داد ولی در مورد جوجه‌ها انجام آن کمی مشکل می‌باشد.

برای انجام تشخیص جنسیت جوجه‌ها می‌توان از روش بررسی وجود برجستگی در مقعد نیز استفاده کرد. معمولاً جوجه خروس‌های لاری دارای برجستگی‌های دکمه‌ای، عمودی یا سه‌قلو در مقعد هستند. انجام این روش نیازمند تخصص است و افراد متخصص می‌توانند این نوع تشخیص جنسیت را انجام دهند که البته دستمزد زیادی را هم دریافت می‌کنند.

تغذیه خروس لاری

همانند سایر پرندگان تا 24 ساعت پس از خروج جوجه‌های لاری از تخم‌های نطفه‌دار نیازی به تغذیه این جوجه‌ها وجود ندارد زیرا می‌توانند از ذخیره کیسه زرده استفاده کنند. با دادن محلول آب و شکر 8 درصد یا ویتامین پلاس می‌توانید استرس جوجه‌های تازه هچ شده را کاهش دهید.

تا دو ماهگی می‌توان از دان‌های فرموله شده با نام سوپر استارتر و از ویتامین‌هایی مانند ویتالین، ویتاسید و ویتالیت برای تغذیه جوجه‌های لاری استفاده کرد. نکته مهمی که در تغذیه جوجه‌ها باید به آن توجه کنید این است که از دادن گوشت و جگر به پرنده باید خودداری کنید زیرا می‌تواند انواع مسمومیت را به دنبال داشته باشد. همچنین استفاده از پیاز خام، برنج بدون روغن و نمک و سفیده تخم‌مرغ آب پز برای تغذیه جوجه لاری‌ها مناسب است.

بهترین مواد غذایی برای جوجه‌های لاری 2 تا 4 ماهه استفاده از دان‌های استارتر است. پس از 4 ماهگی می‌توانید استارتر را از جیره غذایی مرغ و خروس‌های لاری حذف کرده و از پلت مرغ و خروس‌های بومی برای تغذیه استفاده کنید. استفاده از تره، پیاز خام، پای مرغ و جوانه گندم نیز برای تغذیه مرغ و خروس‌های لاری بسیار مفید است.

رعایت بهداشت در محیط پرورش خروس لاری

رعایت بهداشت در هر زمینه‌ای از بروز بیماری‌های زیادی جلوگیری خواهد نمود. در زمینه پرورش مرغ و خروس لاری نیز باید این مورد را رعایت کنید، از جمله اینکه باید دانخوری و آبخوری پرنده‌ها را روزانه بشویید و آب و غذای سالم و کاملاً تمیز در اختیار آنها قرار دهید، دادن مولتی ویتامین در افزایش مقاومت بدن جوجه‌ها در برابر بیماری موثر خواهد بود. فضولات آنها هر دو سه روز یکبار تمیز کنید تا موجب بیمار شدن آنها نشود. چون جوجه‌ها از طریق استنشاق فضولات و خوردن آنها به انواع بیماری‌های انگلی و میکروبی مبتلا خواهند شد.

بیماری‌های مرغ و خروس‌های لاری

از بیماری‌های مرغ و خروس‌های لاری می‌توان به نیوکاسل و آنفلوانزای پرندگان اشاره کرد. عامل بیماری نیوکاسل ویروس پارامیکسو است. از علائم بالینی این بیماری در مرغ و خروس‌های لاری می‌توان به فلجی، اسهال سبز، کشیدگی گردن به جلو، لاغری، پرهای ژولیده، افسردگی عطسه و آبریزش از بینی و چشم اشاره کرد. پیشگیری، ضدعفونی کردن و واکسیناسیون بهترین روش‌ها برای جلوگیری از این بیماری در خروس‌های لاری است.

جوجه‌کشی از خروس لاری

در صورتی که تخم‌های نطفه دار و دستگاه جوجه‌کشی این پرنده را خریداری کرده باشید، باید خود را اماده جوجه‌کشی از آنها بکنید، اما قبل از جوجه‌کشی باید نکات مهمی را رعایت کنید که شامل موارد زیر می‌شود:

۱- دوره جوجه‌کشی خروس لاری نیز مانند تخم‌مرغ ۲۱ روز می‌باشد که ۱۸ روز اول دوره ستر و ۳ روز آخر دوره هچر نامیده می‌شود. با شروع دوره هچر باید تخم‌ها را به صورت افقی درون سبد هچر قرار دهید و چرخش راک‌ها متوقف کنید.

۲- قبل از شروع جوجه‌کشی باید دستگاه را به مدت ۲۴ ساعت تست کنید تا از کارکرد صحیح آن مطمئن شوید، نه تنها دستگاه‌های جدید بلکه دستگاه‌های قدیمی نیز نیاز به هر بار تست قبل از شروع جوجه‌کشی دارند.

۳- قبل از قرار دادن تخم‌ها داخل دستگاه باید آنها را ضدعفونی کنید، برای ضدعفونی ابتدا باید آنها را با پارچه‌ای خشک تمیز کرده، سپس تا گاز فرمالدهید ضدعفونی نمایید.

۴- پس از گذشت یک هفته از فرایند جوجه‌کشی با استفاده از نطفه‌سنج تخم‌ها را نطفه‌سنجی نمایید تا تخم‌های خراب را شناسایی و از دستگاه خارج نمایید. در صورت ماندن داخل دستگاه باعث خرابی سایر تخم‌ها و در نتیجه کاهش شدید راندمان جوجه‌کشی خواهد شد.

۵- در روز ۱۸ تخم‌ها را به سبد هچر منتقل کنید و دما و رطوبت را برای دوره هچر تنظیم نمایید؛ دما و رطوبت دوره ستر به ترتیب ۳۷٫۷ درجه و ۶۰درصد و در دوره هچر نیز به ترتیب ۳۷٫۲ درجه و ۷۰ درصد خواهد بود.

۶- جوجه‌ها تا ۲۴ ساعت پس از بیرون از تخم باید داخل دستگاه بمانند تا قدرت کافی پیدا کنند، آنها در این مدت از کیسه زرده داخل بدن خود تغذیه خواهند کرد.

۷- پس از انتقال جوجه‌ها به محیط باید آنها را به کمک لامپ مادر مصنوعی گرم نگه دارید و با توجه به اینکه بدن ضعیفی دارند، می‌توانید با استفاده از محلول آب و قند بدن آنها را تقویت نمایید.

برچسب زدن

خروس لاری یا همان خروس جنگی که در زبان انگلیسی به نام game rooster و game fowl شناخته می‌شود و نام آنها در اکثر جهان همان ترجمه شده کلمه خروس جنگی می‌باشد که در ایران به نام خروس لاری شهرت یافته است.

پرورش و نگهداری خروس لاری
 

خروس لاری یا همان خروس جنگی که در زبان انگلیسی به نام game rooster و game fowl شناخته می‌شوند و نام آنها در اکثر جهان همان ترجمه شده کلمه خروس جنگی می‌باشد که در ایران به نام خروس لاری شهرت یافته است، علت نامگذاری این پرنده به نام خروس لاری مربوط به منطقه‌ای در استان فارس می‌شود، شهرستان لار در استان فارس منشا پرورش خروس جنگی در ایران بوده است و هم اکنون این حرفه به بسیاری از استان‌های شمالی، شرقی و غربی کشور راه یافته است. این خروس‌ها در نژاد‌های مختلفی مانند خروس افغان، خروس ترک، خروس مالای، خروس مالاگاچ، خروس برزیلی، لاری سفید و گل باقلایی، لاری صابونی، لاری ابرش و لاری زیره‌ای و … وجود دارند.

پرورش و جوجه‌کشی خروس لاری به منظور انجام نبرد‌های میدانی و جنبه زینتی آن انجام می‌شود و کمتر کسی را می‌توان یافت که این پرنده‌ها را با هدف تولید گوشت پرورش دهد، خروس جنگی‌ها دارای رنگ‌های مختلفی هستند که خروس شش دانگ دارای بالاترین قد بوده و احتمال پیروزی آن در میدان نبرد بالاست. خروس‌های برنده میدان قیمت بسیار بالایی دارند که با صرف وقت و هزینه می‌توان آنها را تربیت نمود. 

آموزش پرورش خروس لاری

خرید جوجه لاری یا تخم نطفه‌دار؟

شاید سوال اولی که برای شما پیش آید نحوه شروع کار است، شما به هر دو روش فوق می‌توانید پرورش خروس لاری را شروع کنید، هر کدام از گزینه‌های فوق معایب و مزایای مخصوص به خودشان را دارند که به صورت خلاصه اشاره می‌کنیم:

۱- خرید تخم نطفه‌دار خروس لاری

در صورتی که برای شروع کار از این روش استفاده کنید، امکان ماده بودن جوجه‌ها وجود خواهد داشت، زیرا شما از ماده یا نر بودن تخم‌ها خبر ندارید و هدف شما فقط پرورش جنس نر یعنی همان خروس لاری است.

اما مزایای خرید و جوجه‌کشی تخم نطفه‌دار در این است که تخم‌ها قیمت خیلی پایینی نسبت به جوجه‌ها دارند و شما در هزینه‌های خود صرفه‌جویی خواهید کرد و از طرف دیگر باتوجه به ماده بودن برخی از تخم‌ها در آینده می‌توانید از آنها برای تولید تخم‌های نطفه‌دار جدید استفاده کنید و دیگر نیازی به خرید تخم نطفه‌دار نخواهید داشت.

۲- خرید جوجه لاری یک روزه یا یک هفته‌ای

در این روش شما فقط جوجه خروس خریداری خواهید نمود و از طرف دیگر نیز از سایر رقبا جلو خواهید افتاد، در حالی که آنها در حال انتظار برای بیرون آمدن جوجه‌ها هستند، شما در طی این 21 روز می‌توانید جوجه‌ها را پرورش دهید و آنها را برای مبارزه در میدان آموزش دهید.

اما از معایب این روش می‌توان گفت که جوجه لاری‌های نر قیمت خیلی بالایی دارند و در صورت عدم مراقبت صحیح امکان تلف شدن آنها و بروز بیماری وجود خواهد داشت که ضرر‌های زیادی را برای شما به دنبال خواهد داشت، پس حتماً باید جوجه‌ها را از افرادی قابل اعتماد و امین خریداری کنید تا جوجه‌هایی بیمار تحویل شما ندهند.

نکات خرید تخم نطفه‌دار لاری

باتوجه به اینکه از هدف شما آگاه نیستیم، بنابراین موارد احتیاطی هر دو گزینه را خدمت شما توضیح خواهیم داد:

۱- موارد احتیاطی خرید تخم نطفه‌دار

سعی کنید تخم‌ها را از افراد مطمئن و آشنا خریداری کنید و حتماً حتماً در کنار فروشنده حضور داشته باشید و وضعیت تخم‌ها را از نزدیک بررسی کنید. خرید غیرحضوری تخم‌ها دردسر‌های زیادی دارد بنابراین آن را پیشنهاد نمی‌کنیم. از خرید تخم‌های آلوده به خون و فضولات و شکسته یا ترک خورده بپرهیزد و با فروشنده نیز کاملاً بدون تعارف برخورد کنید زیرا در صورت جوجه نشدن تخم‌ها مسئولیتش بر عهده خودتان خواهد بود.

۲- نکات مهم هنگام خرید جوجه لاری

در این مورد نیز باید موارد احتیاطی را رعایت کنید و خرید خود را فقط از افراد مطمئن و قابل اعتماد انجام دهید، چراکه احتمال بیمار بودن جوجه‌ها وجود دارد، دقت کنید که برخی از ویروس‌ها در لحظه ورود به بدن آثار خود را نشان نمی‌دهند و علائم آن پس از یک الی دو هفته بروز می‌کند. هنگام خرید جوجه‌ها به محیط پرورش آنها دقت کنید در صورتی که پرورش‌دهنده آنها را در محیطی آلوده و کثیف پرورش داده باشد و کمترین تغذیه را داشته باشند، احتمال بیمار شدن جوجه‌ها در آینده وجود دارد، همچنین اگر در سالن پرورش با جوجه‌هایی بیمار و بی‌حال روبه‌رو شدید، احتمال اینکه جوجه شما نیز در آینده بیمار شود وجود دارد.

 

برچسب زدن

با توجه به این که نژادهای خروس به تنهایی ذکر نمی‌شوند، معمولاً نژادهای مرغ (ماکیان) به‌معنی نژاد مشترک مرغ وخروس مطرح می‌شود،  هرچند که در برخی از نژادها شکل ظاهری خروس با شکل ظاهری مرغ از همان نژاد تفاوت آشکاری دارد، اما معمولاً در اغلب نژادهای ماکیان شباهت‌های زیادی بین مرغ وخروس در یک نژاد مخصوص دیده می‌شود.

خروس معمولاً بیشتر از یک جفت (مرغ) برای خود انتخاب می‌کند و چون نمی‌تواند محافظت از تک تک لانه مرغها انجام بدهد، لذا عموماً منطقه‌ای را که مرغهایش در آنجا هستند مراقبت می‌کند و چنانچه خروس دیگری به محدوده او نزدیک شود به او حمله خواهد کرد. در طی روز خروس در جائی بلندتر از زمین (بین 2-1 متر) می‌نشیند و مراقبت از محدوده و مرغهایش را در مقابل خطر حمله دیگر جانوران و خروسهای دیگر انجام می‌دهد و چنانچه احساس خطری بکند با درآوردن صداهایی از خود به مرغها اعلام خطر می‌کند.

مرغ خانگی (Gallus gallus, Gallus gallus domesticus) یکی از ماکیان‌سانان است. مرغ خانگی نر، خروس نامیده می‌شود. مرغ یا ماکیان پرنده‌ای است از خانوادۀ قرقاولان (Phasianidae) یا سیخک‌داران، زیر ردۀ نومرغان، از راستۀ ماکیان‌‌سانان ‎(Galliformes). گفته می‌شود که همه نژادهای ماکیان از چهار نوع وحشی زیر پدید آمده‌اند:

1) گالوس-گالوس: مثل مرغ جنگلی قرمز

2) گالوس – لافایتی: مثل مرغ جنگلی سیلان

3) گالوس سونراتی: مثل مرغ جنگلی خاکستری

4) گالوس – واریوس: مثل مرغ جنگلی آبی و سبز

یافته‌های اخیر نشان می‌دهد که اهلی کردن مرغ خانگی، بیش از 10.000 سال پیش در ویتنام صورت گرفته‌ است. تا پیش از این باور عمومی بر این بود که این کار در هند انجام شده‌ است. سپس مرغ اهلی راه خود را از هند به سوی ایران پیدا کرد. پس از آن از قلمرو لیدیه که توسط ایرانیان فتح شده بود، در قرن 5 پیش از میلاد به یونان راه یافت. مرغ از دوران سلسله 18ام فراعنه در مصر شناخته شده بوده و طبق گزارش سالانۀ توتموس سوم، پرنده‌ای که هر روز تخم می‌گذارد، بعنوان خراج از سرزمین مابین صحرای سینا و سوریه، یعنی بابل، به مصر آورده شده‌ است. اما در عهد عتیق هیچ نشانه‌ای از مرغ دیده نمی‌شود.

تحقیقات ژنتیک حاکی از آن است که نیای مرغ خانگی، خروس جنگلی قرمز و خاکستری (G.sonnerati)  است. گرچه نسل دورگه‌ای که حاصل این دو نژاد باشد در اکثر مواقع نازا و عقیم می‌باشد، اما ژن عامل پوست زرد در مرغ، در خروس جنگلی قرمز (نزدیکترین خویشاوند مرغ) نبوده و به احتمال بسیار زیاد این ژن از گونۀ خاکستری به میراث گرفته شده‌است.

مرغ پرشمارترین و شایع‌ترین جانور اهلی در جهان می‌باشد. با جمعیتی بیش از ۲۴ میلیارد در سال ۲۰۰۳. هیچ پرنده‌ای در جهان به این شماره نمی‌رسد.

مرغها معمولا تمایل دارند در جایی تخمگذاری کنند که از قبل در آنجا تخم بوده باشد و تخمهای آشیانه‌های اطراف را نیز به محل خود انتقال می‌دهند. گاهی نیز بر سر تخمگذاری در یک محل خاص بسیار لجوج و یکدنده می‌شوند. بسیار اتفاق می‌افتد که دو مرغ بر سر جای تخمگذاری با هم درگیر شده و حتی اگر محل کوچک باشد بر روی هم تخم می‌گذارند.

مرغها توانایی پریدن برای مسافتهای بلند و طولانی را ندارند، اما در نژادهای سبکتر می‌توانند که بر روی نرده و یا شاخه‌ها، جایی که بطور طبیعی استراحتگاه آنهاست، بپرند. مرغها معمولا عمل پریدن را برای جستجو و یا اجتناب از خطر انجام می‌دهند.

مرغها اجتماعی بوده و گله‌ای زندگی می‌کنند. مرغها در درون خود یک نوع سلسله مراتب (pecking order) دارند که در آن عده‌ای از پرندگان در بدست آوردن غذا و محل استراحت برتری دارند. برداشتن مرغ و خروسها از گله سبب اخلال در این نظم می‌شود تا دوباره سلسله مراتب جدید برقرار شود. افزودن پرندگان جدید-بویژه پرندگان جوان- به گله معمولا موجب نزاع و ایجاد جراحت می‌شود.

  

نژادهای شاخص ماکیان در ایران

1) مرندی


نژاد:

بهترین نژاد تخمگذار ایران

مرغ و خروس مرندی    نژاد مرندی
مرغ و خروس مرندی
 

رنگ:

مشکی و سفید. رنگ مشکی مقبولیت بیشتری دارد.

پراکندگی:

اصل این نژاد از مرند آذربایجان بوده و پراکندگی این نژاد در آذربایجان و غرب ایران زیاد است.

جمعیت:

تعداد نامعلوم و روبه انقراض.

جوجه مرندی
جوجه نژاد مرندی
 

سن تخمگذاری:

در 6 یا 7 ماهگی بوده و در سن بلوغ، خروس‌ها حدود 3 کیلوگرم و مرغها 2 کیلوگرم وزن دارند.

میزان تخمگذاری:

سالیانه حدود 120 تا 180 و در شرایط مناسب به 250 عدد نیز می‌رسد.

وزن تخم‌مرغ:

50 گرم و رنگ پوست تخم‌مرغ، قهوه‌ای روشن است.

تخم مرغ مرندی
تخم‌مرغ مرندی
 

خصوصیات ظاهری نژاد مرندی:

1- منقار سیاه یا خاکسترى.

2- لاله گوش کوچک سفید.

3- ریش قرمز و به اندازۀ متوسط.

4- جثه عمیق و با طول متوسط بطوری‌که بدن جمع و‌جور به‌‌نظر مى‌رسد.

5- ساق پا داراى پر و جهت پرها به ‌طرف خارج است.

6- پنجه‌ها بدون پر مى‌باشد.

7- رنگ پر و بال سیاه با انعکاس سبز رنگ.

8- وزن در سن بلوغ در مرغ‌ها 2/2-2 کیلوگرم و در خروس‌ها 3-5/2 کیلوگرم است.

9- بلوغ جنسى خوب و در 7-6 ماهگى به تخم مى‌آید.

10- میزان تخمگذارى سالیانه در شرایط روستائى ۱۲۰ تا ۱۵۰ عدد و در شرایط مناسب حتى ۱۸۰ عدد نیز مى‌رسد.

11- وزن تخم‌مرغ در حدود ۵۰ گرم و از نظر خاصیت مادرى و کرچى مرغ خوبى مى‌باشد.

12- کرچى معمولاً در بهار و پائیز دیده مى‌شود.

13- رنگ تخم‌مرغ قهوه‌اى روشن مى‌باشد.

14- نطفه‌دارى تخم‌مرغ در این نژاد مناسب است.

2) نژاد لاری


نژاد:

آرام و ساکت (بر خلاف ظاهر و عقیده عموم)، گوشتی با ظرفیت ژنتیکی بالا

لاری قرمز
لاری قرمز
 

جثه:

بزرگ، بلند، کشیده. فرم بدن در هر دو جنس کاملاً شبیه به‌‌هم است و فقط از نظر اندازه جثه و وزن با هم فرق دارند. سینه پهن و عمیق و پرگوشت، گوشت سینه سفت و پر، پشت پهن و داراى شیب از جلو به عقب مى‌باشد. بال‌ها محکم به بدن چسبیده است، پرهاى دم با زاویه ۴۵ درجه بالاتر از امتداد پشت قرار گرفته است (درصورتی‌که در نژاد مالاى امتداد زاویه اتصال پرها به بدن به‌طرف پائین متمایل است) ساق پا با زاویه ملایمى به ران متصل شده است. از این‌رو به‌طور کلى فرم مخصوصى به بدن این نژاد مى‌دهد.

لاری قهوه ای
لاری قهوه‌ای
 

رنگ:

قرمز، قهوه‌اى، گل‌ باقلائى و سفید.

پراکنش:

اکثرا در تهران، خراسان و اردبیل. تعداد کمی در ناحیه لار، چابهار و کنارک. معمولا خالص‌ترین نوع این نژاد در اردبیل پرورش داده می‌شود. در خراسان به‌خصوص در نواحی مرزی تعدادی از این نژاد یافت می‌شود. (در نواحی مرزی افغانستان با ایران نژادی شبیه به نژاد لاری پرورش داده می‌شود که نژاد افغانی نام دارد ولی بر اساس شواهدی، این نژاد نیز نوعی از نژاد لاری است که تنها از نظر وزن از نژاد لاری سنگین‌تر است و سایر خصوصیات مشابه است).

جوجه لاری
جوجه لاری
 

خصوصیات تولیدی نژاد لاری:

1- مرغ‌های نژاد لاری از نظر کلی جزء نژادهای سنگین هستند. سرعت رشد و رویش پرها در بین افراد این گروه نژادی در ابتدا کند می‌باشد ولی از سن سه ماهگی به بعد از سرعت رشد نسبی خوبی برخوردارند.

2- سن بلوغ جنسی و تخمگذاری اغلب در 7 ماهگی (27 تا 28 هفتگی) بوده و تخمگذاری با تخم مرغ‌های ریز شروع می‌شود.

3- مقدار تخمگذارى سالیانه اغلب در حدود 100-80 عدد با وزن متوسط هر تخم‌مرغ 50 گرم می‌باشد. چون مرغداران اغلب انتخاب را از نظر وزن انجام مى‌دهند از این‌رو توجه چندانى به تولید تخم‌مرغ در این نژاد نشده است ولى به‌نظر مى‌رسد چنانچه سلکسیون از نظر تولید تخم‌مرغ انجام مى‌گیرد افزایشى در میزان تولید و حتى وزن تخم‌مرغ به‌وجود خواهد آمد.

4- ضریب تبدیل غذایی بسیار نامطلوب می‌باشد، بطوری‌که در مقابل حدود 20 کیلوگرم غذای مصرفی، 1 کیلوگرم تخم‌مرغ تولید می‌شود.

5- گوشت و تخم‌مرغ آنها دارای طعمی مطلوب بوده ولی در سنین پایین از گوشت خوبی برخوردار نمی‌باشند.

تخم مرغ لاری
تخم‌مرغ لاری
 

خصوصیات ظاهری لاری‌ها:

1- سر: نسبت به بدن کوچک به‌نظر مى‌رسد. فرم سر به اصطلاح مارى مى‌باشد. تاج اغلب در انواع اصیل، توت‌‌فرنگى شکل است.

2- چشم: چشم‌هاى درخشان و عقابى و نارنجى رنگ است.

3- تاج و ریش: اغلب کم است. تاج در خروس‌ها قرمز تیره و در مرغ‌ها قرمز معمولى است.

4- لاله گوش: در تمام انواع این نژاد قرمز است.

5- منقار: کوتاه و رنگ آن زرد است. در بعضى انواع، لکه‌هاى قهوه‌اى رنگ در منقار بالائى وجود دارد. خود منقار بسیار محکم مى‌باشد.

6- گردن: نسبتاً بلند و استوانه‌اى است و انتهاى آن تقریباً در بدن فرو رفته است.

7- وزن: مرغ‌های بالغ یکساله حدود 4-3 کیلوگرم و خروس‌ها در همین سن، 5-4 کیلوگرم و بیشتر می‌باشد. در خروس‌های مسن، وزن گاهی به 6/5-6 کیلوگرم و بیشتر هم می‌رسد.

8- تخم‌مرغ: به‌رنگ کرم تا قهوه‌ای تیره و به شکل بیضی کشیده و با پوسته‌ای نسبتا ضخیم است و قالب تخم‌مرغ، اغلب کمى کشیده‌تر از حد معمول مى‌باشد.

9- قلم پا: کلفت و بلند و رنگ آن اغلب در نژادهای اصیل، زرد مایل به قهوه‌اى و در برخى انواع، قهوه‌اى پر رنگ و حتى تیره مى‌باشد.

10- پنجه: پهن و داراى ۴ انگشت.

11- دفعات کرچى: تقریباً زیاد و معمولاً ۳-۲ بار کرچى در سال دیده مى‌شود. بدین ترتیب که معمولاً بعد از گذاردن هر ۴۰-۳۰ تخم، مرغ دچار کرچى مى‌شود.

12- زمان کرچی: معمولا از اوایل اسفند تا خرداد و در اوایل پائیز روى مى‌دهد.

13- حس مادرى و جوجه‌کشی: نژاد خوبى از این نظر محسوب نمى‌شوند. زیرا به مناسبت فرم مخصوص بدن و سنگینى جثه و فرم سینه و بالاخره عدم توجه، اغلب تخم‌ها را شکسته و مى‌خورند. همچنین در هنگام خروج جوجه‌ها از تخم در اثر عدم توجه ممکن است جوجه‌ها را در زیر بدن سنگین خود خفه کنند. اغلب نسبت جوجه‌هاى به‌دست آمده به تخم‌مرغ‌هائى که در زیر مرغ گذارده شده نصف و حتى به نسبت یک‌‌سوم است. از این‌رو کمتر از مرغ‌هاى این نژاد براى جوجه‌کشى طبیعى استفاده مى‌شود و بیشتر مرغداران براى زیاد نمودن این نژاد تخم‌مرغ‌هاى مزبور را در زیر مرغ‌هاى نژاد دیگر مى‌خوابانند و پاره‌اى نیز اخیراً از ماشین‌هاى جوجه‌کشى کوچک براى تولید جوجه در این نژاد استفاده مى‌کنند.

14- درصد نطفه‌‌دارى: نسبتاً خوب. شاید علت این امر زیاد بودن نسبت خروس‌ها در گله مرغ‌ها مى‌باشد. زیرا اغلب مرغداران براى هر ۳ تا ۴ مرغ یک خروس در گله رها مى‌کنند.

سایر اطلاعات:

مطالعات انجام شده روى این نژاد نشان داده است که فرم بدن نژاد به‌طورکلى شبیه به نژاد Malay و نژاد کورنیش (Cornish) است. در طى قرن 16 و 17 میلادی، دریانوردان انگلیسى تعدادى از مرغ‌هاى نژاد مالاى را از آسیاى شرقى به انگلستان منتقل کردند و سپس در آنجا با آمیخته‌گرى این دو نژاد با نژادهاى بومى نژاد کورنیش را به‌وجود آوردند.

طبق روایت در آن هنگام در موقع توقف کشتى‌هاى مزبور در سواحل خلیج همیشه پارس ایران، تعدادى از مرغ‌هاى مالا را نیز به ساکنین بنادر فروختند. بدین ترتیب به‌نظر مى‌رسد که نژاد لارى اولین‌بار از اعقاب مرغ‌هاى مزبور در ناحیه لارى تشکیل شده است و به‌این دلایل به نژاد لارى معروف شده و سپس به‌مرور از لار به سایر نقاط ایران برده شده است.

تشابه فرم بدن این نژاد با نژاد مالاى و همچنین عدم شباهت قالب بدن این نژاد با نژادهاى بومى دیگر در ایران و بالاخره مبداء اولیه تشکیل این نژاد که در کناره خلیج فارس بوده است همگى مؤید فرضیه قرابت نزدیک این نژاد با نژاد مالاى مى‌باشد.

این نژاد در ایران بیشتر براى جنگ انداختن به‌کار برده مى‌شود و از این‌رو نگهدارى این نژاد هنوز کاملاً جنبه اقتصادى پیدا نکرده است. معهذا علاقه‌مندان به این نژاد اغلب سعى دارند که آن را به‌طور خالص نگهدارى کنند. به‌همین سبب این نژاد را مى‌توان تنها نژاد خالص ایران محسوب کرد. این نژاد از نظر تولید گوشت و فرم مناسب بدن و همچنین ظرفیت ژنتیکى تولید بسیار جالب مى‌باشد. بعلاوه در تهران و برخى از شهرستان‌ها صاحبان این نژاد علاقه زیادى به جنگ انداختن خروس‌ها دارند و بر سر پیروزى خروس‌ها شرط‌بندى‌هاى زیاد و گاه کلانی صورت مى‌گیرد.

معمولاً نژاد لاری، نژاد آرام و ساکت است ولى خروس‌هائى که براى به جنگ انداختن به‌کار مى‌روند به‌طور خاصى (با خوراندن گوشت و خون) مورد تربیت قرار مى‌گیرند و حس مبارزه‌‌طلبى و جنگ‌‌جوئى آنها تحریک مى‌گردد، بطورکه کاملاً خصوصیات نژادهاى جنگى را پیدا مى‌کنند و حتى گاهى اوقات به انسان و بخصوص به کودکان نیز حمله مى‌کنند.

نکته جالب در خروس‌هاى لارى این است که خروس‌هاى این نژاد، در میدان نزاع به هیچ ‌وجه عقب‌‌نشینى نمى‌کنند و تا آخرین نفس مبارزه را ادامه مى‌دهند.

انواع نژاد لارى:

نژادهای مختلفى از نژاد لارى در ایران مشخص شده است، فرم بدن در تمام این جورها تقریباً شبیه به‌هم بوده و طبق استانداردى است که قبلاً شرح داده شده است، فقط از نظر رنگ پر و بال با هم فرق دارند، به‌طورکلى از نظر رنگ پر و بال جورهاى مختلف نژاد لارى که در ایران وجود دارد به قرار زیر مى‌باشد:

1- لارى قرمز: مهم‌ترین و اصیل‌ترین این نژاد را تشکیل مى‌دهد. رنگ پر و بال خروس درخشنده و با تلألو زرد رنگ و لکه‌هاى سیاه در پر و بال و مخصوصاً در زیر شکم و بال‌ها است. پرهاى دم در قاعده قرمز و در انتها سیاه است. رنگ مرغ‌ها روشن‌تر از رنگ خروس‌ها مى‌باشد. 

2- لارى قهوه‌اى: منظره عمومى پرها قهوه‌اى و اغلب رگه‌هاى سیاه در آن دیده مى‌شود. رنگ سینه سیاه‌تر از رنگ قسمت‌هاى دیگر بدن است، در این نوع معمولاً برعکس نوع قبلى رنگ خروس‌ها روشن‌تر از رنگ مرغ‌ها مى‌باشد.

3- لارى گل ‌باقلائى و سفید: رنگ پر و بال در بعضى از انواع لارى‌ها سفید است، رنگ سفید به‌ندرت دیده مى‌شود چون اغلب داراى نوارها و لکه‌هاى سیاه و یا طوسى و یا زرد مى‌باشند. این نوارها بیشتر در پرهاى پشت و پرهاى بال و شانه و گردن وجود دارد.

لاری گل باقالی
لاری گل باقالیi9

برچسب زدن

افراد کهنسال بخوبی بیاد دارند که در ۵۰ یا ۶۰ سال گذشته و قبل از آن، تمامی نیاز مردم کشور به گوشت و تخم مرغ از طریق مرغان بومی پرورش یافته در روستاها تامین می شد. در آن زمان هیچ اثری از پرورش مرغ صنعتی نبود و بدون تردید میتوان ادعا نمود که در آن روزگار عموماً خوراک سالم (و محصولات ارگانیک) عرضه می شد.

پرورش مرغ بومی
بی انصافی است اگر این حقیقت را مخفی کنیم که در روزگاران قدیم در مقایسه با امروز، مردم کمتر گوشت مرغ مصرف می کردند و یکی از دلایل توسل جوامع به پرورش مرغ صنعتی و تولید أنبوه محصولات این پرنده ی مفید، افزایشی جمعیت، رشد فرهنگ تغذیه، تقاضای بیشتر خوراک و محصولات پروتئینی بود. با این حال، توصیه و انگیزه ی سرمایه گذاری و پرورش مرغ بومی می تواند به دلایل زیر باشد:

 طعم مطبوع گوشت مرغ بومی:


تا چند وقت پیش اگر شخصی در نتیجه ی بیماری ضعیف می شد پزشکان سنتی توصیه می – کردند جوجه خروسی ذبح کرده و با افزودن سبزیجات و اندکی چاشنی آنرا آب پز نموده و به شخص مریض بخورانند. این خوراک در کنار داروهای سنتی واقعاً موثر بود و سبب تجدید قوا و بهبودی وی می شد! در بسیاری از مناطق، مرغ و خروس بومی با گردش و تفرج در محیطهای باز محافظت شده، با توانائی بالایی که خداوند تبارک و تعالی در ذات این پرنده نهفته است خوراک مورد نیاز و شاید بتوانیم ادعا نمائیم خوراک دلخواه خود را جستجو کرده و مصرف می کنند. این خوراک تا حدی توسط پرورش دهنده تامین میشود و مرغان با مصرف سایر اقلامی که از محیط اطراف جمع آوری می کنند، نیاز خود را تکمیل مینمایند. طعم و مزه ی بهتر گوشت مرغ و خروس بومی تا اندازهای به خصوصیات ژنتیکی و قابلیتهای ذاتی پرنده مربوط می شود و تا حدی نیز متاثر از خوراکی است که مصرف می کند و به همین سبب است که امروزه آندسته از پرورش دهندگان نیمه صنعتی و تولید کنندگان گ شت مرغ بومی، که مرغان خود را در سالن پرورش می دهند به صورت مستمر و تا حد ۳ تا ۴ درصد از خوراک روزانه ی پرندگان را با سبزیجات و قسمتی از آنرا با سبزی های معطر تامین می کنند تا علاوه بر سلامتی پرنده، بر طعم گوشت آنها نیز اثر مطلوبی بگذارد. این حقیقت غیر قابل انکار است که طعم و مزه ی گوشت
نیمچهای بومی بسیار بهتر و مطبوع تر از کوشت نیمچه ی صنعتی است.
۲-۲- طعم بهتر تخم مرغ بومی:

تخم مرغ بومی
احتمالا مصرف کنندگان خصوصیات بر دریا در تخم مرغ بومی مشاهده نموده اند که برای تهیه ی آن ، مبلغ بیشتری در مقایسه با تخم مرغ صنعتی پرداخت می کنند.معمولا توجه مصرف کننده به سه خصوصیت ویژه ی تخم مرغ بومی است :
۱-تازه بودن تخم .
۲-طعم و مزه ی بهتر.
۳-رنگ زرده.

در رابطه با سه ویژه گی فوق الذکر و چگونگی تولید تخم مرغ با کیفیت بعداً به تفصیل صحبت خواهیم کرد. و در این مبحث همین قدر کفایت می کند که بدانیم یکی از دلایل طعم بهتر تخم مرغ بومی همان گردش پرنده و مصرف خوراک دلخواه است که از نقطه نظر «آرگانولچیک، بر طعم و مزه ی تخم مرغ بومی تاثیر خوبی می گذارد. از دیگر دلایلی که پرورش مرغ بومی را توجیه می کند. تولید تخم مرغی است که قیمت فروش آن خوب و مورد درخواست مصرف کنندگان است.

برچسب زدن

جدیدترین دستگاههای جوجه کشی